Millenium notities
MILLENNIUM NOTITIES
Naar aanleiding van een verzoek van Manuel Nepveu geef ik hier de drie beste partijen van het millennium. Ik begin met nummer drie en eindig met nummer een.
In 1967 neemt Mjagmasuren deel aan het interzone toernooi in Sousse. Donner noemt de man uit Buiten Mongolië in De Koning een van de zwakkere deelnemers. Kinnesinne omdat Donner er zelf niet bij was? Bobby Fischer was er in Sousse wel bij maar hij haalde het einde niet. Hij vertrok en Bent Larsen won.
R.Neshmetdinov – L.Mjagmasuren (Ulan Bator, 1966)
1.e4 e5 2.Pf3 Pc6 3.Lb5 Lc5 4.c3 f5 5.d4 fe4 6.Pfd2 Lb6 7.d5 Pf6 Zwart maakt van de nood een deugd. 8.dc6 bc6 9.Le2 d5 10.Pb3 0-0 11.0-0 c5 12.a4 a5 13.Le3 De7 14.Pa3 Le6 15.Lg5 c6 16.c4 h6 17.Lh4 Kh8 18.Lg3 Lg8 19.Te1 d4 Het zwarte pionnenblok is indrukwekkend. 20.Dc1 Lh7 21.Pd2 Lc7 22.Ld1 Tad8 23.Lc2 23.d3 24.Ld1 Df7 25.Dc3 Td4 26.Pb3
Zwart verhoogt nu de inzet tot een toren. 26. … h5 27.Dd2 h4 28.Pd4 cd4 29.Lh4 e3 Het begin van een schitterende combinatie. 30.fe3 Pe4 31.Dd3 Pg3 32.Dh7 Kh7 33.Lg3 e4 34.Lg4 Lg3 35.hg3 Df2 36.Kh2 d3 37.c5 Tf6 38.Pc4 Th6 39.Lh3 Th3 40.Kh3 Df7 41.Kg4 Dc4 42.Kf4 Dd5 43.Tf1 g5 44.Kg4 Kg6 45.Kh3 De5 46.Kh2 Db2 47.Tab1 De2 48.Tfe1 Dh5 49.Kg1 d2 50.Ted1 De2 51.Kh2 Kf5 en wit gaf op. Uit: Schakend Nederland,Juni 1966.
De schrijver le Lionnais heeft in zijn boek Les prix de beauté de eisen vastgelegd waaraan een partij moet voldoen om de schoonheidsprijs te kunnen behalen. De partij moet origineel zijn, de moelijkheidsgraad hoog, het gevecht levendig, de rijkdom aan mogelijkheden groot en de zetten moet een logische eenheid vormen. Met andere woorden het moet een partij zijn die verdacht veel lijkt op de volgende.
D. Velimirovic – L. Kavalek (Belgrado, 1965)
1.e4 d6 2.d4 Pf6 3.Pc3 e5 4.Pf3 Pbd7 5.Lc4 Le7 6.0-0 c6 7.a4 Dc7 8.De2 Pb6 9.de5 de5 10.Lf7!! Kf7 11.a5 Pbd7 12.Dc4 Ke8 13.Pg5 Pf8 14.Td1! Ld7 15.Le3! Dc8 16.Df7 Kd8 17.Pa4 c5 18.Pc5!! Lc5 19.Dg7! Pg6 20.Lc5 Ph5 21.Le7!! Kc7 22.Ld6 Kc6 23.Df7 Kb5 24.a6! ba6 25.Dd5 Of 25.Db3 Kc6 26.Ta6 Da6 27.Dd5 Kb6 28.Dc5 Kb7 29.Dc7 mat. 12. ..Kb6 26.c4 Dc6 27.Da5 Kb7 28.Lc5 Tac8 29.b4 Thd8 30.Pf7 Tg8 31.Td6 Pgf4 32.Tc6 Tg2 33.Kf1 Tc6 34.Pd8 Kc8 35.Pc6 Lc6 36.Ld6 en zwart gaf op. Uit: Schakend Nederland, mei 1966.
Fantastischer dan de vreemdste werkelijkheid is de volgende partij waarvoor de zwartspeler de Leo van Kuijk-prijs voor de meest spectaculaire partij kreeg. Je gelooft je ogen niet.
L. Portisch – L. Kavalek [Wijk aan Zee, 1975]
1.d4 Pf6 2.c4 g6 3.Pc3 Lg7 4.e4 d6 5.f3 c6 6.Le3 a6 7.Ld3 b5 8.e5 Pfd7 9.f4 0-0 10.Pf3 Pb6 11.b3 Pb8d7 12.a4 bc4 13.bc4 c5 14.a5 cd4 15.Pd4 de5 16.Pc6 De8 17.ab6 ef4 18.Pd5 fe3 19.Pc7
19. … Lc3 Hier vroeg Ree aan Kavalek of alles nog volgens plan gebeurde. Hij knikte rustig, al stond zijn gezicht wat zorgelijk. 20.Kf1 Lb7 21.Pe8 Lc6 22.Pc7 Tad8 23.Tc1 Ld2 24.Pd5 Ld5 25.cd5 Pb6 26.Tc5 Pd5 27.g3 Td6 28.Kg2 Tfd8 Kalm positiespel. 29.Td5 Td5 30.Lc4 Tf5 31.Db3 Tf2 32.Kh3 Td6 33.Db8 Kg7 34.Da7 g5 35.De7 g4 36.Kg4 Tg6 37.Kh3 Th6 38.Kg4 Tg6 remise.
Voor weifelmoedigen een schitterende bevestiging van de onuitputtelijke rijkdom van het schaken. Uit: In den eersten stoot pat, Hans Ree, 1990.
Wie kwamen er verder nog voor op mijn lijstje? Schaakkunstenaars als David Bronstein en Mikhael Tal natuurlijk en briljante aanvalsspelers als Albin Planinc en Andrija Fuderer. Maar ook de geniale gek Michael Basman door wie het begrip Basmania in het schaken geïntroduceerd werd. Kortom allen schakers die op het schaakbord de essentie van het postmoderne schaak trachten te verwezenlijken.
Hans Meijer.