Viva Bolivia! Bolivia in Calvià

Viva Bolivia! Bolivia in Calvià                                              Hans Meijer

In september leek het er veel op dat er dit jaar geen Boliviaans team aan de schaakolympiade in het Spaanse Calviá deel zou nemen. Het was me al opgevallen dat in september op de FIDE rating lijst geen enkele Boliviaanse speler te vinden was. Het leek wel alsof ze van de aardbodem verdwenen waren. De website van de Boliviaanse schaakbond (www.ajedrezbolivia.tk) bracht klaarheid in de situatie. Bolivia was de FIDE nog zo’n tienduizend dollar aan achterstallige contributie schuldig. Dit bedrag moest betaald worden voordat Bolivia mee kon doen aan de schaakolympiade en de FIDE ratings van de Boliviaanse spelers weer vrijgegeven zouden worden.

In een brief aan David Jarrett, de penningmeester van de FIDE, lichtte Drina Arias de Hinojosa, de presidente van de Boliviaanse Schaakbond (FBA), op 16 september het achterliggende probleem toe. Kort samengevat kwam het erop neer dat de economische crisis die Bolivia teistert haar verhinderde de totale schuld te voldoen. Ze schreef dat het minimum salaris van een arbeider in Bolivia U$ 56 per maand is en een onderwijzer er zo’n U$ 65 per maand verdient. Zij stelde voor om op korte termijn een bedrag van U$ 500 te betalen hetgeen voor Bolivia een groot bedrag is, dit in tegenstelling tot veel landen in Europa waar het vaak slechts een tiende van een maandsalaris is. Op 25 september wees David Jarrett dit bod van de hand en gaf te kennen dat hij in Calvià aan het congres voor wilde stellen Bolivia tijdelijk als lid van de FIDE te schorsen. Voor het bestuur van de FBA zat er weinig anders op dan op zoek te gaan naar geld. Begin oktober slaagde de FBA erin een akkoord met de FIDE over de achterstallige contributie te bereiken. In een communiqué maakte de FBA bekend dat ze U$ 2000 aan de FIDE overmaakte. Dat was voldoende voor deelname aan de schaakolympiade in Calvià en voor het weer opnemen van Bolivia in de FIDE ratinglijst. Het geld was bijeengebracht door de FBA, het vice-ministerie van Sport en twee individuele sponsors. Bolivia stuurde naast een herenteam voor het eerst ook een damesteam naar de schaakolympiade. De totale kosten van de deelname aan de olympiade bedroegen zo’n U$ 10.000. Deze werden voor een derde door het vice-ministerie van Sport en voor de rest door de FBA, de schakers zelf en de ouders van de schaaksters opgebracht.

Twee jaar geleden heb ik op de website van Promotie aandacht besteed aan het schaken in Bolivia. Voor het eerst sinds het begin van de jaren zeventig verbleef ik weer eens voor langere tijd in Cochabamba, Bolivia. Mijn verblijf viel toen samen met de schaakolympiade in Bled. Bolivia eindigde in Bled 2002 op de 77^ste positie en steeg 22 posities ten opzichte van Istanbul 2000. In Istanbul was Oswaldo Zambrana de trotse winnaar van de zilveren medaille aan het 3^de bord, een prestatie die hem deed besluiten van schaken zijn beroep te maken. Het sprak vanzelf dat ik benieuwd was hoe Bolivia het er in Calviá vanaf zou brengen. Deze keer was Osvaldo Zambrana de eerste bord speler bij Bolivia. Hij is inmiddels internationaal meester en onlangs heeft hij in Brazilië zijn eerste grootmeester resultaat geboekt. Jhonny Cueto, de andere internationaal meester die Bolivia rijk is, was evenals in Bled weer van de partij. Hetzelfde gold voor Boris Ferrufino uit Cochabamba. Carlos Saavedra en Alfredo Cruz, beiden uit La Paz, en Javier Monroy uit Santa Cruz completeerden deze keer het team.

In Calviá bleken de Boliviaanse mannen het niet gemakkelijk te hebben. Achtereenvolgens moesten ze aantreden tegen Roemenië (1-3), IPCA (2-2), Honduras (4-0), buurland Chili (1-3), Barbados (3-1), Singapore (0.5 – 3.5), Libanon (3-1), Macedonië (1-3), Uruguay (1-3), Guatemala (3-1), Tajikistan (0.5-3.5), Angola (2-2), Nepal (3.5-0.5) en Nicaragua (3-1). Het oscillerende karakter van de uitslagen, winst en verlies volgen elkaar op, is typerend voor een team uit de middenmoot van een Zwitsers toernooi. Sterkere en zwakkere teams volgen elkaar op en uiteindelijk is de prestatie in de laatste drie ronden beslissend voor de plaats in de eindrangschikking. Sommige landen blijken de wind op deze beslissende momenten stevig in de rug te hebben. Baas boven baas waren de Spanjaarden, die als zevende geplaatst waren. In de laatste ronde sloegen zij hun slag door Finland met 3.5 tegen 0.5 te verslaan en dankzij deze overwinning niet minder dan achttien plaatsen op de ranglijst te stijgen. Spanje werd tiende. Nederland steeg de laatste drie ronden, vooral dankzij Ivan Sokolov, 21 plaatsen en eindigde, exact op de vooraf verwachte plaats, als achtste. Het als 79^ste geplaatste Bolivia steeg de laatste drie ronden niet minder dan 25 plaatsen en eindigde op de 65^ste plaats in de eindrangschikking. De hoogste plaats ooit op een schaakolympiade. Iets dat de Bolivianen vooral goed deed was dat ze gelijk eindigden met Brazilië, Ecuador en Peru. Peru, met IGM Julio Granda Zuñiga, miste echter de eerste ronde. Van de Zuid-Amerikanen werden verder Chili 40^ste, Colombia 56^ste, Paraguay 70^ste en Uruguay 83^ste. Er waren 129 deelnemers zodat Bolivia met haar 65^ste plaats exact op de middenstip eindigde.

De Boliviaanse dames, Carla Borda (TPR 1893), Rayza Luna (TPR 1948), Gabriela Solis (TPR 1840) en Estefany Barrenchea (TPR 1822), eindigden op de 71ste plaats, drie posities boven het plaatsingsnummer van Bolivia.

                                                                                                                                                                     ►