2010 was memorabel omdat eindelijk de barrière van 1900 elo-punten werd geslecht. Onderstaande partij was de schaaktechnische afsluiting van 2010 op toch enerverende wijze.
Peerdeman – Matai, Zoetermeer, 21 december 2010
1.e4 d6 2.d4 Pf6 3.Pc3 g6 4.Lg5 Lg7 5.Dd2 c6
Een bekende aanpak voor zwart is het verjagen van de loper door: 5…h6 6.Lh4 g5 7.Lg3 Ph5
8.0-0-0 zoals ook op dezelfde avond voorkwam in Boerkamp-de Swart.
6.Lh6
De standaardaanpak, wit speelt op ruil van lopers van de zwarte velden en hoopt daarmee aan te tonen dat g6 een verzwakking is geweest.
6…Lxh6
Een andere keuze was 0-0, waarna op enig moment altijd loperruil volgt en pion g6 een aanknopingspunt wordt voor een witte aanval met behulp van de h-pion.
7.Dxh6 Da5 8.Dd2
Een bescheiden zet die als voordeel heeft dat wit zwarte tegenacties ontzenuwt en aan de opbouw van een sterk centrum kan beginnen. De theoretische zet is hier: 8.Ld3
8…Pa6
Meer in de geest van het voorgaande was: 8…b5 als logisch vervolg op 5. .. c6.
9.f4 e5?
Het is opvallend hoe snel zwart na deze zet in moeilijkheden komt. Hij voorkomt dat wit de beoogde zet e5 speelt, maar doet daarmee een zware positionele concessie die hem al in een zeer vroeg stadium een verloren stelling bezorgt. Probleem is dat het steunpunt op e5 niet gehandhaafd kan worden, vooral ook omdat de loper van de zwarte velden al is afgeruild en omdat het paard op a6 ongelukkig staat. De zet 9. .. e5 legt daarbij nog extra zwaktes bloot: d6, f6 en g6. De ongedekte positie van Pf6 speelt wit ook in de kaart. Zwart had 3 goede alternatieven:
1) …Pc7 voorkomt eventuele afruil op a6 en ondersteunt de opstoot d5
2) …d5 als tegenwicht in het centrum
3) …b5 als beoogde vleugelopstoot is nog steeds mogelijk
10.Pf3!
Deze natuurlijke ontwikkelingszet voert de druk op het centrum op en brengt zwart in grote moeilijkheden. Een andere kansrijke methode was: 10.dxe5 dxe5 11.Lxa6 bxa6 (11…Dxa6 12.Dd6) 12.Dd6 en de witte dame verlamt zwarts spel.
10…exf4
Dit is niet de manier om de spanning in het centrum op te heffen. De zwarte zwaktes, met name het paard op f6, worden nu opnieuw benadrukt. Ook het andere slaan gaat mis: 10…exd4? – Bevestigt wits centrale overwicht – 11.Dxd4 Dd8 (11…Ke7 12.Lxa6 bxa6 (12…Dxa6 13.e5+-) 13.e5 dxe5 14.fxe5 Pd5 15.Dh4+ Kf8 16.0-0+-) 12. Lxa6 bxa6 13. 0-0-0 en pion d6 gaat verloren. De beste kans was vermoedelijk: 10…Le6 om snel op 0-0-0 aan te kunnen sturen. Na 11.0-0-0 gaat zwart gaat een moeilijke verdediging tegemoet. 11…0-0-0 12.fxe5 dxe5 13.Pxe5 Lxa2 14.Dg5!
11.Dxf4 Dd8
Al bittere noodzaak.
12.Lxa6
Een zet met 2 bedoelingen:
1) verzwakking van de zwarte pionstructuur waardoor de overgang naar elk willekeurig eindspel geen optie wordt voor zwart
2) Afruil met tempowinst om snel tot aanval te komen over de f-lijn.
12…bxa6 13.0-0
Met de dreiging Pg5
13…Ph5
Een andere verdediging bestond uit het direct in veiligheid brengen van de koning: 13…0-0. Na 14.e5 (14.Dh6 is duidelijk zwakker, na: 14…Pg4) 14…Ph5 (14…dxe5 15.Pxe5) 15.Dh6 – dreigt opnieuw Pg5 – 15…f6 16.exf6 Pxf6 17.Pg5 De7 18.Pce4 heeft wit een overweldigende stelling.
14.Dh6 De7 15.Tae1
Wit voltooit zijn ontwikkeling en stuurt nog steeds aan op e5. Zwart kan hier weinig tegenover stellen. De koning komt niet uit het centrum weg.
15…f6
Een drastische maatregel om ten koste van alles toch e5 tegen te gaan. Een andere aanpak was de manoeuvre: 15…Df8 16.Dd2 Dg7 maar na 17.d5 c5 18.e5 0-0 19.exd6 behoudt wit groot voordeel.
16.Pd5!
Een fraaie zet met de bedoeling om de zwarte dame naar een ongunstiger veld te verdrijven. Minder nauwkeurig was direct e5: 16.e5 dxe5 17.dxe5 f5 en het duurt langer voordat wit zijn aanval ziet doorslaan.
16…Db7
Aannemen van het offer verliest snel na: 16…cxd5 17.exd5;
De meest ‘natuurlijke’ damezet 16…Df7 verliest ook na: 17.Pg5 Df8 18.Pc7+ Ke7 19.Dxf8+ Txf8 20.Pxa8 fxg5 21.Txf8 Kxf8 22.d5.
17.e5!!
De meest overtuigende voortzetting. Onder opoffering van het paard op d5 komt de e-lijn open en wordt de witte f-pion zeer gevaarlijk.
|
|
17…cxd5 Omdat Pxf6+ dreigde moet zwart het offer wel aannemen. 18.exf6+ Een overweging achter het op deze wijze slaan is dat de f-pion een steunpunt vormt voor een toren die naar e7 komt, tevens staat pion d6 zwart hinderlijk in de weg. Beslissend blijkt echter toch ook: 18.exd6+ Kd8 19.Pg5! fxg5 20.Dxg5+ Kd7 21.Tf7+ 18…Kd8 19.Pg5 Met de dreiging Te7 en Pf7 mat. Zelfs als zwart dit kan tegeggaan komt Th8 in te staan. Een esthetische zeer fraaie aanvalsvoortzetting was: 19.f7 met het idee 19…Dxf7 20.Pe5! Dg7 21.Tf7! Dxh6 22.Pc6 mat! |
19…Lf5
Om veld c8 vrij te krijgen voor de koning. De verdediging 19…Ld7 faalt wegens 20.Pf7+ Kc7 21.Pxh8 Txh8 22.f7.
20.Te7
Dringt beslissend binnen. Wit had vooraf berekend dat hij de 3 pionnen b2, d4 en f6 kon opgeven.
20…Dxb2 21.Pf7+ Kc8 22.Pxh8
Tijdens de partij twijfelde ik aan tussendoorslaan op d6 omdat zwart uiteindelijk het verlies van de toren op h8 toch niet kan voorkomen. Ik zag echter op dat moment niet welk voordeel dit wit kon bieden en koos voor de ‘zekere’ winst. Het spel had als volgt verder kunnen gaan: 22.Pxd6+ Kd8 (22…Kb8 23.f7 loopt mat) 23.Pf7+ Kc8 24.Pxh8 Dxd4+ 25.Kh1 Dxf6 26.Dxh7 Ld7 27.Dg8+ Kc7 28.Txd7+. Nu blijkt waarom het tussendoorslaan op d6 beter was, de dame kan op d5 slaan met schaak! 28…Kxd7 29.Dxd5+
22…Dxd4+ 23.Kh1 Dxf6 24.Tf7
Levert een mooi plaatje op. Rudi gaf hier op. (1-0)
Een andere winst die ik ook vooraf had gezien was: 24.Te8+ Kb7 25.Tb1+ Kc6 26.Txa8; Het meest overtuigend was echter: 24.Dxh7! en zwart is weerloos tegen de onderste rij matdreigingen.
Het geplande vervolg was:
24…Dxh8 25.Tf8+
Overtuigender won 25. T1xf5! omdat zwart de toren niet kan slaan: 25… gxf5 26.De6+ Kb8 27.Dxd6+ Kc8 28.Dc7
25…Kc7 26.Txh8 Txh8 27.De3
Het winnende idee is Dxa7+ of g4. De zwarte koning is kansloos door de optimale samenwerking van dame en toren.