Wat schwindelen aan het schaakbord is weten we allemaal. We doen er bij tijd en wijle dapper aan mee, we worden er nu en dan het slachtoffer van. Bij het schaken wordt de rekening onmiddellijk gepresenteerd. De verleide incasseert hout en de verleider forceert pat, waar zijn beteuterde tegenstander met winst had gerekend. In het volle leven bestaat dat schwindelen natuurlijk ook, maar daar duurt het soms heel wat langer voor de aangerichte schade helemaal duidelijk is.
Hier moest ik aan denken toen ik onlangs, samen met de rest van Nederland, door het NOS-journaal werd geinformeerd over Piers Corbyn, de Engelse astrofysicus die aan de hand van zonnevlekken het weer maanden van tevoren zegt te kunnen voorspellen. Een televisieploeg filmde de Engelsman, die grote gelijkenis vertoont met de tovenaar Catweazle uit een televisieserie van decennia terug, op zijn werkplek. Die werkplek was een hok met houten boekenkasten waarin vergeelde tijdschriften lagen opgetast die vermoedelijk de dood van koningin Victoria nog hebben meegemaakt. Ik zag een beeldscherm waarop, zeer toepasselijk en zeker niet toevallig, een opname stond van de Zon, met vlekken en al. Nu is het weer voor heel wat ondernemers een belangrijk item, bijvoorbeeld voor reisbureaus.
Als iemand op lange termijn goede weervoorspellingen zou kunnen doen, dan is dat geld waard. Corbyn weet dat ook. En hij weet nog meer. Het KNMI en de Britse tegenhanger daarvan kunnen geen betrouwbare voorspellingen doen over een periode die verder weg ligt in de toekomst dan tien dagen. Hier is een gat in de markt. Hoe kun je dat gat gaan vullen? Je bent sterrenkundige en de buitenwereld heeft daar een beeld bij. Men heeft geen clou wat je doet, maar iedereen kent wel een griezel die altijd zijn wiskunde in tien minuten deed, hoog scoorde en iets als sterrenkunde ging doen, een onnavolgbare malloot. Van dat beeld moet je nu handig profiteren. Maar hoe?
Welnu, je beseft terdege dat geïnteresseerde bedrijven niet sterven van managers die begrip hebben van het systeem Zon / Aarde en de interacties daarbinnen. Een aardig verhaal, gericht op de noden van het bedrijf en met overtuiging gebracht, heeft hier kans van slagen. Zet je meest geleerde gezicht op. Geef wat goed klinkende algemeenheden ten beste over zonnevlekken, magnetische velden en deeltjesstromen richting Aarde om aannemelijk te maken dat zonnevlekken invloed op het weer hebben. Maar pas op! Treed niet in enig detail over de manier waarop je te werk gaat. Want wie concreet wordt, loopt het risico concreet door de mand te vallen.
Piers Corbyn gaf in de aangehaalde uitzending inderdaad geen uitsluitsel over zijn methode en had een goedkope smoes paraat waarom hij dienaangaande zijn kaken op elkaar wenste te houden. Opmerkelijk. De complete technisch / natuurwetenschappelijk georiënteerde dienstensector is erop gebrand volop in de vakbladen mee te doen. Het is de aangewezen manier om je expertise aan te tonen en klanten te werven. Waarom doet het knappe neefje van Catweazle dat dan niet?
Engeland behoort met de Verenigde Staten en Nederland tot de Grote Drie in de internationale sterrenkunde. Als Corbyn zijn opleiding tot astrofysicus aan een Engelse universiteit met succes heeft afgerond (en niet aan het Moody Bible Institute), dan kan hij bedenken waarom het weer kwantitatief voorspellen over een periode van maanden – al of niet met zonnevlekken – er niet in zit. Voorspellen betekent in de natuurwetenschappen namelijk via nauwkeurige berekening een kwantitatief antwoord geven. Ik weet wel zeker dat Corbyn dat niet doet en dat hij een veredelde “methode Enkhuizer Almanak” hanteert. Maar dat zegt hij niet luid en duidelijk.
Er bestaat in het Engels vast een equivalent voor het spreekwoord “de wereld wil bedrogen zijn”, Piers Corbyn zal het ongetwijfeld kennen. Sterker nog, hij heeft deze wijsheid genoeglijk in zijn hart gesloten. Dit is een goede deal, verschaf uzelf een groot voordeel boven uw concurrenten in deze harde tijden! Grijp deze kans! De reisbureaus die hier oren naar hebben en van zijn diensten gebruik maken, betalen hem ongetwijfeld leuke bedragen. En van zijn kant zal hij die ongetwijfeld grijnzend opstrijken. Maar iets in mij zegt dat de reisbureaus hun geld niet terugkrijgen wanneer een maanden van tevoren voorspelde prachtige zomer aan de Engelse zuidkust uitblijft en zware slagregens de investeringen wegspoelen.
Trouwens, waar is die voorspelde exceptioneel zware storm toch gebleven die tussen 24 en 28 november langs onze kusten zou voortrazen?